De Jonge Akademie

Ga direct naar de inhoud
Ga direct naar de site navigatie
Ga direct naar zoeken

De drijfveren van Merel Keijzer

29 januari 2018

Waarom is Merel Keijzer de wetenschap ingegaan? En waarom blijft ze doorgaan in wetenschappelijk onderzoek? Wat bezielt Merel? Lees haar antwoord.

Drijfveren-Merel-Keijzer
Foto Ronald Zijlstra

Twee weken geleden stond ik op vrijdagmiddag bij het schoolplein op mijn kinderen te wachten. Ik raakte aan de praat met een ouder die ik nog niet goed kende en het gesprek kwam op wat voor werk we deden. Ik vertelde dat ik wetenschapper ben, dat ik onderzoek doe, onderwijs verzorg en de administratieve kant van het verhaal bijhoud. Haar eerste reactie was: Waarom doe je dat? Vind je dat leuk? Wat bezielt je om dat te doen met jonge kinderen?

Ik had op dat moment niet zo snel een antwoord paraat (helemaal niet omdat mij dat weekend een deadline boven het hoofd hing voor een artikel dat af moest), maar eigenlijk is het antwoord heel erg simpel:
Ik mag doen wat mijn kinderen elke dag doen maar waar veel volwassenen nooit meer aan toekomen: verwonderd naar iets kijken (een lieveheersbeestje, je vriend die zonder enige moeite een salto kan maken en jij niet, de juf die ineens in de lach schiet terwijl ze eigenlijk net boos was, vul maar in…), en je oprecht afvragen waardoor wat je observeert komt.

Ik ben toegepast taalkundige. Dat betekent dat ik mij bezighoud met fenomenen die veel mensen wel observeren: tweetaligen lijken moeiteloos te kunnen wisselen tussen hun talen; sommige mensen zijn beter in het leren van een vreemde taal op school dan andere; als mensen verhuizen naar een ander land waar hun moedertaal niet wordt gesproken, kan dat leiden tot taalverlies.
Maar ik mag een stapje verder gaan. Ik kijk door middel van gedragsexperimenten en methoden zoals EEG waarbij hersenactiviteit wordt gemeten wat de onderliggende oorzaak nu precies is. Is switchen tussen talen echt wel zo moeiteloos als het lijkt of gaat het ten koste van de verwerkingssnelheid? Hebben individuele verschillen in taalleersucces te maken met motivatie van de leerling of met onderwijsmethodes? Kan een taal ooit echt verloren gaan of raakt deze enkel ondergesneeuwd?
Wat je ‘in het wild’ observeert haal ik dus naar het lab toe en pluis het uit. Dat proces is veel langzamer dan wat mensen vaak denken. Een goede onderzoeksvraag formuleren kost tijd, evenals de juiste proefpersonen vinden, het gecontroleerd opzetten van een experiment, het analyseren van de data en het interpreteren van de uitkomsten. En dan hebben we het nog niet eens over al die subsidieaanvragen die niet gehonoreerd worden, over artikelen die afgewezen worden, hypothesen die niet worden bevestigd of onderzoeksuitkomsten die niet zo eenduidig zijn als je misschien graag had gewild.

Maar dat is wetenschap. Wetenschap is niet met zekerheid feiten op tafel kunnen leggen, zoals veel mensen denken, maar betekent voor mij juist onzekerheid en op basis daarvan nieuwe vragen formuleren, nieuwe observaties, nieuwe verwondering, nieuwe onderzoeken. Die cyclus drijft mij in de wetenschap en als ik om mij heen kijk, is dat ook het geval voor het merendeel van mijn collega’s.

Die drijfveren zijn door mijn carrière heen niet veranderd. Wat wel veranderd is, is dat ik nu jonge wetenschappers mag opleiden. Van bachelor tot master tot promotietrajecten, ik denk het meteen te kunnen zien als mensen hebben wat er nodig is om in de wetenschap te slagen en er vooral passie uit te kunnen halen: verwondering, oprechtheid, geduld, doorzettingsvermogen. Die dingen kun je sturen, maar ze zijn vooral intrinsiek gedreven wetenschappers. Ze zijn bepalend bij het wel of niet slagen van jonge onderzoekers. Maar het zijn eigenschappen die veel kinderen ook bezitten. Dus ja, ik vind wat ik doe heel leuk en die schoonheid zie ik misschien nog duidelijker omdat ik jonge kinderen heb.

Dat zou mijn antwoord nu zijn geweest op de vraag van de ouder bij het schoolplein. Het duurde even voor ik dat antwoord goed wist te formuleren. Maar dat is wetenschap.

Merel Keijzer

KNAW


Ga terug naar de bovenkant van deze pagina
Ga terug naar de inhoud
Ga terug naar de site navigatie
Ga terug naar zoeken